Online leesversie

Aayoerveda – de wetenschap van het leven

Luc Bael

Onderdeel 15 van 34 · 34 artikelen · 2022–2025

Inhoud — 34 onderdelen
  1. 1. Aayoerveda – deel 1 april 2022
  2. 2. Aayoerveda – deel 2 mei 2022
  3. 3. AAYOERVEDA – deel 3 juni 2022
  4. 4. Aayoerveda – deel 4 september 2022
  5. 5. Aayoerveda – deel 5 oktober 2022
  6. 6. Aayoerveda – deel 6 november 2022
  7. 7. Aayoerveda – deel 7 januari 2023
  8. 8. Aayoerveda – deel 8 februari 2023
  9. 9. Aayoerveda – deel 9 maart 2023
  10. 10. Aayoerveda – deel 10 april 2023
  11. 11. Aayoerveda – deel 11 mei 2023
  12. 12. Aayoerveda – deel 12 juni 2023
  13. 13. Aayoerveda – deel 13 september 2023
  14. 14. Aayoerveda – deel 14 oktober 2023
  15. 15. Aayoerveda – deel 15 november 2023
  16. 16. Aayoerveda – deel 16 december 2023
  17. 17. Aayoerveda – deel 17 januari 2024
  18. 18. Aayoerveda – deel 18 februari 2024
  19. 19. Aayoerveda – deel 19 maart 2024
  20. 20. Aayoerveda – deel 20 april 2024
  21. 21. Aayoerveda – deel 21 mei 2024
  22. 22. Aayoerveda – deel 22 juni 2024
  23. 23. Aayoerveda – deel 23 september 2024
  24. 24. Aayoerveda – deel 24 oktober 2024
  25. 25. Aayoerveda – deel 25 november 2024
  26. 26. Aayoerveda – deel 26 december 2024
  27. 27. Aayoerveda – deel 27 januari 2025
  28. 28. Aayoerveda – deel 28 februari 2025
  29. 29. Aayoerveda – deel 29 maart 2025
  30. 30. Aayoerveda – deel 30 april 2025
  31. 31. Aayoerveda – deel 31 mei 2025
  32. 32. Aayoerveda – deel 32 juni 2025
  33. 33. Aayoerveda – deel 33 juli 2025
  34. 34. Aayoerveda – deel 34 augustus 2025
Tekstgrootte
Bekijk in pdf · p. 94 ↗

Onderdeel 15

Aayoerveda – deel 15 november 2023

AAYOERVEDA, DE WETENSCHAP VAN HET LEVEN

Luc Bael

VOEDING (Aahaara) - vervolg

Voeding en de trigoena

Aayoerveda heeft de invloed van voeding op de geest bestudeerd.

Sattvische voeding maakt de geest helder en rustig; ze bevordert de concentratie en is essentieel voor een spiritueel leven.

Rajaasische voeding maakt de geest dynamisch; rajas leidt tot hartstocht en egoïsme.

Tamaasische voeding maakt de geest duister; ze geeft aanleiding tot de opeenhoping van afvalstoffen en toxines in het lichaam maar ook de opeenhoping van negatieve gedachten en emoties.

Rajas en Tamas zijn nuttig in bepaalde omstandigheden, maar Aayoerveda adviseert een verlaging van zowel Tamas als Rajas, om tot evenwicht (Sattva) te kunnen komen als basis van een goede gezondheid.

De invloed van voeding op de trigoena houdt niet enkel verband met het voedingsmiddel zelf maar ook met de omstandigheden waarin voedsel wordt geteeld, bewaard en bereid.

Invloed van omstandigheden op de trigoena (Dr. Naveen Gupta)

De goenas (S,R,T) die overheersen op het ogenblik dat het voedsel gekweekt, gekocht en bereid wordt, beïnvloeden de kwaliteit van het voedsel.

Sattva

Onze houding bij het bereiden dient sattvisch te zijn: zorg, aandacht en liefde.

Voedsel dient zo vers mogelijk bereid en gegeten te worden.

Koken gebeurt best op een natuurlijke warmtebron zoals houtvuur of gas en liefst in een gietijzeren kookpot.

Het beste is in de buitenlucht koken en met daglicht.

Voedsel dat tamaasisch of rajaasisch is kan sattvisch worden als het bereid wordt samen met sattvische voeding in dezelfde kookpot.

Rajas

Koken op inductie kookplaten.

Toevoeging van kleur- en smaakstoffen.

Te pikant gekruide en zure voeding.

Voedsel met boosheid bereid.

Tamas

Alle voeding die niet vers meer is; alle voedsel dat langer dan drie uur bereid is voordat het wordt gegeten.

Onrijp en overrijp fruit.

Diepvriesvoeding, heropgewarmde voeding; blikvoeding.

Voeding bereid in de magnetron.

Voeding bereid na zonsondergang.

In de tabel hierna wordt de relatie weergegeven tussen de voedingsmiddelen en de goenas Sattva, Rajas en Tamas.

Voeding

Sattva

Rajas

Tamas

Granen

Gerst, volle tarwe, spelt, boekweit, gierst, rode basmati rijst; tarwemeel minder dan 2 weken gemalen.

Tarwemeel tussen 2 en 12 weken gemalen, maïs, bruine basmati rijst, tapioca

Geraffineerde granen (bewerkt, gepeld, met bewaarmiddelen). Tarwemeel langer dan 12 weken gemalen.
Witte basmati rijst.

Groenten

De meeste groenten zijn sattvisch behalve de uitzonderingen hiernaast.

Bloemkool, winterpompoen, nachtschaden (tomaten, aubergines, witte aardappelen, paprika, courgette).

Champignons, ui, knoflook.

Peulvruchten

Mungbonen, oerad dahl (zwarte linzen), sojabonen, zwartogenboon, kidneyboon, limaboon, adzukiboon, kikkererwten, peultjes.

Gespleten mungbonen met pel, gele linzen, rode linzen, toer dahl (gele linzen), groene erwten.

Gepelde gespleten mungbonen.

Dierlijke eiwitten

Geen enkele vlees- of vissoort is sattvisch

Gevogelte, vis en zeevruchten.

Runds-, varkens-, lamsvlees, wild (alle viervoeters).

Zuivel

Verse melk van koeien of geiten; verse bereidingen zoals paneer, karnemelk, plattekaas, verse yoghurt, curd; boter, ghee. Feta.

Buffelmelk, mozarella. Harde en oude kazen.

Bewerkte melk. Schimmelkaas.

Eieren

Gekookt, warm gegeten.

Gekookt en koud gegeten. Gebakken.

Vetten

Ghee, boter. Koud geperste olie van zaden en noten (olijf-, lijnzaad-, zonnebloem-, saffloer-, mosterdolie)

Geharde vetten, vetten afkomstig uit vlees

Fruit

(Verse) dadels en vijgen, papaya’s zijn het meest sattvisch. Alle vruchten behalve deze hiernaast vermeld.

Citrusvruchten, zure vruchten, rabarber, tamarinde.

Avocado’s, onrijp en overrijp fruit.

Noten en zaden

Verse walnoten, amandelen, sesamzaad, pompoenpitten

Zonnebloempitten

Pindanoten

Dranken

Water van de bron is het meest sattvisch, kruidenthee van sattvische planten, ongezouten en ongesuikerde lassi, botermelk, groene thee, vers fruitsap en sap van suikerriet.

Koffie met melk, zwarte thee, rode en witte wijn, bier.

Sterke alcohol, zwarte koffie. Blikjesdrank, bruisende dranken.

Kruiden - toevoegingen

Verse gember, kaneel, kardemom, saffraan, koriander, venkel, komijn, koerkoema, laurier, bergzout, zwarte peper, pippalie.

Zeezout, chili en cayennepeper, gedroogde gember, nootmuskaat, azijn.

Gedroogd poeder van ajuin of look.

Zoetmiddelen

Ruwe suiker, ruwe honing, suikerriet, melasse, ahorn- of esdoornsiroop. Dadelsuiker.

Stevia.

Witte suiker, kunstmatige zoetstoffen.

Te vermijden voedingscombinaties

Wanneer twee of meer voedingsstoffen met verschillende smaak (rasa), energie (virya) en/of naverteringseffect (vipaaka) gecombineerd worden kan agni overstelpt worden waardoor de productie van enzymen wordt afgeremd, toxines geproduceerd worden en de spijsvertering verstoord wordt.

Voorbeeld: melk combineert niet goed met bananen, yoghurt of zuur fruit
Mensen houden van milkshakes met banaan. Melk en banaan hebben beide een zoete smaak maar de smaak na vertering van banaan is zuur en die van melk zoet. De combinatie kan aanleiding geven tot fermentatie in het colon, productie van toxines, neusverstopping, verkoudheid, en allergie.

Een ander voorbeeld: fruit verteert gemakkelijk terwijl granen meerdere uren nodig hebben. Als je beide combineert zullen de enzymen die de maag produceert samen met het fruit verdwijnen in de dunne darm zodat er niet meer voldoende enzymen overblijven voor de vertering van de granen; dit leidt tot de vorming van aama.

De volgende factoren kunnen weliswaar het nadelige effect van foute voedingscombinaties verzwakken:

een sterke agni

een geringe hoeveelheid of zeldzaam gebruik

het toevoegen van specerijen

het samen in dezelfde kookpot bereiden van incompatibele voedingswaren.

Hierna volgt een tabel van voedingsstoffen die beter niet worden gecombineerd.

Voeding

Niet te combineren met

Bonen

Fruit, melk, yoghurt, kaas, eieren, vlees, vis

Citroen

Komkommers, tomaten, melk, yoghurt

Eieren

MELK, fruit (vooral meloen), vlees, yoghurt, kaas, vis, bonen

Fruit

Andere voeding (geeft gisting); uitzondering: dadels en melk

Ghee

Hetzelfde gewicht aan honing (3 volumes ghee + 1 vol. honing is wel OK)

Granen

Fruit

Honing

Ghee in gelijke hoeveelheid;
honing niet opwarmen!

Melk

Vlees, VIS, zure vruchten (citroen, tamarinde, limoen, granaatappel), sommige zoete vruchten (BANANEN, kersen, meloen, pruimen), yoghurt, brood met zuurdesem; zout

Meloen

ALLES: meloenen moeten steeds afzonderlijk gegeten worden

Nachtschaden (aardappelen, aubergines, tomaten, paprika’s, courgettes)

Melk, yoghurt, kaas, meloen, komkommer

Radijzen

Melk, bananen, rozijnen

Warme dranken

Mango’s, yoghurt, kaas, vis, vlees, zetmeel

Yoghurt

Fruit, MELK, kaas, eieren, vis, vlees, nachtschaden (aardappel, tomaat), bonen, warme dranken